Tâm Lý Thần Kinh

Chiến Tranh Việt Nam

Truyện dài

Nguyễn Quang

 

 

Lời dẫn nhập


Đất nước Việt Nam đầy chiến tranh, chết chóc. Cuộc sống và cái chết như quyện vào nhau. Những ai may mắn còn sống sót, người nào còn lành lặn tiếp tục làm việc, ai muốn viết văn làm thơ đều có cảm xúc về sự thật đã từng xảy ra để viết, cũng như làm nhân chứng cho sự thật. Tôi thuộc loại người thấy sao viết vậy ‘thuật nhi bất tác’, nên văn vẻ của tác phẩm cùng nhân vật không có hư cấu, nhiều khi thô thiển đến ngỡ ngàng như chính những biến cố trên dòng đời mà nạn nhân của chiến tranh đau thương là những người chung quanh đã lãnh nhận những quả bom, trái mìn… bao gia đình tan nát, những cuộc tình chia ly do những viên đạn thật bất ngờ đến vô tình.
Các hồ sơ trưng dẫn trước đây rất đáng ghi nhận, nhưng phần lớn không từ thực chứng, nhất là các thông tin nhằm phục vụ cho các thế lực chính trị, nó không từ cái tâm, bản mặt thật của những gì đang thể hiện tính thể – các nạn nhân trong chiến tranh. Có thể nói được rằng, nó cũng từ tấm lòng nhưng trong cách nhìn ngoại vi từ khi họ viết những gì gọi là sử sách trong giai đoạn đầy nhiễu nhương của một nước Việt Nam nhỏ bé, nhưng dư hận thù, ganh ghét, đố kỵ … mà lại thiếu, thiếu quá nhiều tình thương, lượng bao dung, và tinh thần tự trọng, lại chỉ dựa vào số tài liệu, sách báo, ngoại quốc, lời phê bình chỉ trích từ Hoa Thịnh Đốn, Mạc Tư Khoa, Bắc Kinh. Điều đáng chua xót là những sách báo, tài liệu, phê bình chỉ trích được họ dựa vào đó để viết, để nói, để trưng dẫn, cũng được lựa chọn theo khẩu vị, hơn là vô tư, chính xác, đúng sự thật và truyện dài theo dòng lịch sử này đặc biệt ghi lại tâm lý thần kinh người dân trong chiến tranh không chỉ tại Việt Nam nhưng là tâm trạng bi thương chung của các dân tộc chẳng may rơi vào hoàn cảnh sinh hận thù đâm chém giết chóc lẫn nhau đến không nhận ra nhau là người, đặc biệt khi cuộc chiến kết thúc sự trả thù của kẻ chiến thắng càng tàn bạo hơn cả trong chiến tranh. Đó là điểm đặc thù của cuộc chiến Việt Nam.

***

Nađa – tên của nhân vật chào đời vào thời điểm công nghệ gene phát triển và đến hoàn thiện, sau non nửa thế kỷ nhìn lại hay nhiều hơn nữa, biểu tượng của thời nhân bản vô tính, y được sinh ra giữa Trời và Đất như con cái của mọi gia đình, nhưng mang bản chất tự mình sinh ra chính mình nhờ sự hồi phục tính năng này qua các nhà khoa học nhân bản vô tính. Sự lưỡng phân hay đa chiều trong mỗi cá nhân đã giúp con người như sự cảnh tỉnh mỗi khi làm điều ác hay hưng phấn khi hành thiện và cái gốc sâu xa nơi mỗi cá nhân khi được Đấng Tạo Hóa dựng nên đều có cơ hội  tự đứng vững.

Nhìn lại cuộc chiến – nghĩa là nhìn lại sự giết người, Nađa đi đếm xác người, tổng kết những đạo luật, sắc luật, sắc lệnh cùng bao nghị quyết, quyết định trong chiến tranh để con người hợp thức hóa việc giết đồng loại. Ở đây trên ba triệu xác người Việt với nhau, trên năm mươi ngàn binh lính Mỹ và khi cuộc chiến chấm dứt, gọi là thời Hòa Bình với hơn một triệu người vì sợ hãi mà chạy trốn kẻ chiến thắng thiết lập thứ bạo quyền mới.
Vùng đất mới có thật sự là nơi thể hiện của một nền văn minh mới đang chuyển tiếp hay vẫn còn rải rác đâu đây sự nhân danh để tiếm đoạt của con người ‘mượn hoa cúng Phật để hòng kiếm ăn’: quan hệ thân tộc trong gia đình không còn là cha hay mẹ, chỉ còn một - đã tạo nên tổ ấm này và ngay các từ cha, mẹ cũng sẽ thay đổi…  Một nền tảng đạo đức mới được hình thành, mỗi chủ thể vẫn là nền tảng của xã hội và Nađa nhìn lại từ quá khứ đến hiện tại chắc chắn rằng con người chỉ sáng tạo khi có tự do và mỗi cá nhân trong cuộc hành trình cùng nhân loại trong nền văn minh mới vẫn luôn phải trả giá rất cao mới có được Tự Do để sáng tạo.
Triết lý là sự đi đường đến Chân Thiện Mỹ của từng thời đại và để có được nhân loại phải trải qua, trên hành tinh này trong nửa thế kỷ qua cùng nhiều dân tộc khác có tâm lý thần kinh chiến tranh của người dân Việt Nam từ nhẹ đến điên loạn, đó là Cái Giá Của Tự Do.

 

* ‘Mượn hoa cúng Phật để hòng kiếm ăn’, thơ của Thi sĩ Hà Thượng Nhân.