Ab chaos ordo
Từ hỗn mang đến trật tự
Đường lối mới: nhịp độ phát triển không đi kèm với một chiến lược toàn diện thì lợi tức mang lại sẽ không đủ khắc phục hậu quả về môi trường. Những ngày xây dựng trường tại Đà Lạt, Thiện Nam có dịp được đi vòng quanh Tây Nguyên và những ai từng qua những con đường xẻ dọc KonTum, PleiKu, Buôn Ma Thuột rồi xuôi về kinh đô cũ Sài Gòn dọc theo quốc lộ mười bốn với Bình Long, Phước Long, An Lộc mới thấy rừng bị tàn phá thật khủng khiếp, biết bao giờ những cố gắng khôi phục trồng rừng mới theo kịp tốc độ phá rừng như hiện nay?
Quả là lỗi hệ thống, Hội đồng quản trị nhà trường thường họp tại Sài Gòn, nơi có các giáo sư cơ hữu của Trường công nghệ, ngoài những chuyện tổ chức sinh hoạt thường nhật của công tác quản lý mà người nào cũng trải qua hàng mấy chục năm trong ngành giáo dục, nên chính yếu là tìm ra một mô hình thích hợp cho Việt Nam trong hiện tại, đó là một đường lối giáo dục nhanh chóng thích nghi với kinh tế hội nhập toàn cầu? Tại sao tâm lý chung các bạn trẻ nghe đến trường nghề thì không có cảm tình mấy, song nay với mô hình thử nghiệm về phương pháp giảng dạy đào tạo qua công nghệ thông tin chỉ trong vòng của quý đầu đã có đến hai ngàn sinh viên đến học, đó là chưa kể các thành phần khác như nông dân, nhà vườn đến để tham gia những khóa ngắn ngày do trường tổ chức.
Đường lối đó là gì? Nó nằm ngay chính tự thân các bạn trẻ khi có gợi ý, họ đã nhận ra ngay vấn đề đó là hệ thống internet toàn cầu sẽ giúp cải cách nhanh bộ máy hành chánh, giảm bớt các công thần và ngày càng đưa hệ thống giúp con người công khai minh bạch trong quản lý hơn, và từ các quán karaokê rộ nở một thời sẽ dễ chuyển sang những cà phê internet nếu không có sự dẫn đường đúng đắn của những nhà lãnh đạo. Tất nhiên không tránh khỏi những chuyện lạm dụng thế gian của các quan tham ô như dự án điện tử hoá trong cải cách hành chánh đã bị ăn chặn tại ngay văn phòng Thủ tướng chính phủ: ăn rất đẹp, ăn rất “sạch” và ăn trọn gói.
Đường lối đó là phổ cập tiếng Anh như là một ngôn ngữ quốc tế, tất cả chúng ta phải mạnh dạn nói với chính mình rằng khi bước chân đến phi trường Nội Bài hay Tân Sân Nhất thời tiếng Việt của chúng ta được trân trọng xếp vào ngăn hành lý riêng của dân tộc mình. Ngoài ra còn có tiếng quan thoại không thể không quan tâm. Nếu chỉ học toàn tiếng Việt chúng ta sẽ tụt hậu và con cái chúng ta về sau khi nhận ra vấn đề sẽ phải lặn lội để học một ngoại ngữ trong khi với thời gian ngắn ngủi cuộc đời chúng có thể đầu tư vào nghiên cứu phát minh khác thay vì phải mày mò những vấn đề mà đáng lý ra chúng đã được thụ bẫm từ bé: Art Longa Vita Brevis.
Đường lối mới đó là chúng ta phải sớm đưa từ hỗn mang đến trật tự thay vì như nền giáo dục hiện thời chỉ từ trật tự dẫn đến hỗn mang. Chúng ta vốn quen theo nếp cũ từ thời Nho giáo, đó là cứ chờ xem Trung Quốc họ làm gì rồi học hỏi làm theo. Song đã đến lúc chúng ta hãy đến với những nơi nào có các nhà khoa học với những phát minh nhiều nhất đóng góp cho nhân loại, những nơi nào có các nhà khoa học đoạt giải Nobel nhiều nhất. Tất cả những điều đó sẽ giúp con cháu chúng ta sẽ không ân hận và thiệt thòi.
Đường lối mới là cân bằng giữa tăng trưởng và trật tự, điều này phải thực hiện ngay trong giáo dục. Phần lớn các sinh viên khi tâm sự với Thiện Nam, đó là sau khi tốt nghiệp đều muốn về thành phố, rất ít và hiếm thấy người có tư tưởng trở lại nông thôn, dù như vùng Cao nguyên này với các thảo nguyên bao la đang chờ họ. Nên hướng nghiệp không kịp thời sẽ dẫn đến bất ổn xã hội, đồng thời sẽ tạo ra khoảng cách giàu nghèo rất cách biệt giữa nông thôn và thành thị mà những biện pháp kinh tế hay những chương trình xoá đói giảm nghèo chỉ là những kế sách nhất thời.
Đường lối mới trong giáo dục đó là tạo sự bình đẳng cho mọi người, điều này cũng không có gì mới lạ đối với nhiều nhà lãnh đạo trên thế giới, nhưng với Việt Nam quả là một ước mơ. Chúng ta đã quen trong hơn nửa thế kỷ qua với chế độ Cộng sản: Tôi và anh có khẩu phần ngang nhau dẫn tới hậu quả nền kinh tế bị dở khóc dở cười, người tài của đất nước không có chỗ vươn lên: Chúng ta chỉ có thể tạo cơ hội đồng đều tới mức tối đa chứ không thể tạo kết quả đồng đều.
Đường lối mới đó là một nền giáo dục trên nền tảng các giá trị đạo đức phổ quát cũng như khoa học mà nhân loại công nhận, cùng với sự thanh sạch từ bên trong tâm hồn của nhà giáo, điều này khi nói lên quả là buồn cười vì thầy cô giáo của chúng ta hiện tại đang chìm trong sự tha hoá trầm trọng. Chúng ta chỉ có được các nhân viên thu thuế tốt khi nào từ học đường quý thầy cô có được sự thanh sạch từ bên trong tâm hồn. Đừng để người dân phải chấp tay lạy ông bà thuế, vì sẽ không có gì cần lạy nếu đó là một nền trị chính minh bạch, công khai.
Đường lối mới không hận thù. Đào tạo các kỹ năng cơ bản cho thế hệ tương lai và không đẩy họ ra trường quá sớm, song song luôn có hướng nghiệp để giúp họ nắm bắt cơ hội.
Đường lối mới khẳng định bất cứ hệ thống quản lý nào rồi cũng đến lúc lỗi thời vì con người là “một sự chuyển tiếp và suy tàn”, trước khi lụi tàn sẽ dần đi trên con đường mòn của thói quen. Động lực mới là nền tảng cho sự phát triển. Có thể điều đó sẽ tạo ra sự xáo trộn nhưng là một sự thay máu cần thiết. Nó là phủ định của phủ định là phản biện của biện chứng một định luật cần thiết cho sự phát triển.
**