LỜI NÓI CUỐI CÙNG

 

Tòa truyền cho các bị can nói lời cuối cùng trước khi tòa nghị án:
- Các du kích địa phương đều nói giống nhau: họ xin khoan hồng và xin hứa sẽ không bao giờ vi phạm nữa.
- Tên trưởng du kích địa phương, ngoài xã hội cường hào ác bá bao nhiêu thì bây giờ lại khiếp nhược hơn ai hết. Y chắp tay vái lạy các quan tòa, khóc lóc van xin: “Tôi còn vợ trẻ, con dại, xin quý tòa tha thứ… Tôi chỉ là một kẻ thừa hành với các Bí thư ở đây, các ông ấy bảo đào lỗ rồi chui xuống tôi cũng phải làm… xin tòa thứ tha”.
- Viên Chủ tịch Hội cựu chiến binh: - Tôi xin khoan hồng, tôi chỉ vì phút chốc do lòng tham mà dại dột. Lúc trước tham chiến công nay tham tiền, tôi xin thề sẽ làm lại bản thân cho xứng đáng với Lãnh tụ tối cao.
- Viên Chủ tịch thị trấn vùng Vịnh khóc lóc, lạy sụp người xuống, thời gian tám năm ở tù vì hoạt động cách mạng tại Côn đảo và nay bị đề nghị cũng tám năm tù giam, y nói: tôi chỉ nhận có hai mươi tám lạng vàng và xin nạp đủ rồi - y lạy và lạy cho đến khi cảnh sát bảo vệ lôi y ra khỏi vành móng ngựa.  
- Trưởng công an địa phương: -Tôi không xin gì cho tôi cả, nếu có tội cứ xét xử nghiêm minh và trị cho thật nặng bọn phản quốc - tức các tù nhân đa số là thuyền nhân bị bắt đã trùm mền đánh y. Y vẫn ngồi trên xe lăn trước khi ra tòa.
- Đoàn Di, người đã giết cha vừa mới được gọi đến tên, y đã đưa tay lên: -Tôi xin lập công trước tòa, tôi xin tình nguyện đi đào vàng ở những nơi mà tôi biết, các đồng chí ấy đã cất giấu, như tại nhà Bí thư toàn vùng (y là người rất thân cận và được Bí thư tin tưởng ). Tôi sẽ đào tìm ngay những nơi tôi biết …(lại có lời chửi rủa ở phía bị can và tiếng la ó khắp Hội trường khiến chủ tọa phiên tòa phải yêu cầu giữ trật tự ).
- Tôi xin tình nguyện, một lần nữa, xin đi đào vàng ngay sau phiên tòa nầy.
- Trần Xuân: -Tôi chỉ nói một điều, y hô lớn trước tòa:
- Cả nước nhiều người chứ mình tôi sao… Cả nước nhiều người chứ mình tôi sao ...! !
- Thiện Nam:
- “Đây là lời nói cuối cùng của tôi: Tôi kêu gọi Đại hội đồng LHQ vì lý do nhân đạo hãy khẩn cấp mở một cuộc điều tra về nhân quyền ở Việt Nam mà cụ thể là trường hợp của chúng tôi, vấn đề người Việt tỵ nạn, một vấn đề có tầm vóc quốc tế mà Việt Nam là một thành viên của LHQ”.
Lập tức máy bị cúp, chủ tọa rung chuông và hét lớn:
- Thế nào là nhân quyền, hỡi nhà hùng biện còn gì để nói nữa không, hùng biện thường đi với láo khoét thiếu chân thật…Thiện Nam liền xin quan tòa: “Đừng có nóng, hãy bình tĩnh mà xét xử” khiến Chủ toạ phiên toà càng thêm tức tối - y tiếp: “Việt Nam là nước có chủ quyền, các công dân được tôn trọng và là một nước dân chủ vào bậc nhất trên thế giới”.
- Yêu cầu LHQ như tôi đề nghị ở trên - Thiện Nam hô lớn. Lập tức các micro đều bị cúp, và viên Chủ tọa phiên tòa dọa nạt: “Lúc về trại giam anh sẽ biết, anh sẽ biết”.
Sau hết là lời nói cuối cùng của viên Bí thư:
- Tôi xin thề 100% là không có nhận hối lộ của ai cả, 100% là không... Y đưa tay cao và hô vang giữa tòa như lúc còn đầy quyền uy hay đang đứng giữa quảng trường trên các khán đài vào các dịp mít-tinh.

Chủ tọa tuyên bố tạm ngưng xét xử để nghị án.
Theo sự thường, tòa chỉ nghị án mười lăm phút vì mọi sự đã định sẵn, nhưng trước lời kêu gọi LHQ của Thiện Nam, vì nó quá bất ngờ đối với các quan tòa chỉ xét xử theo mệnh lệnh như một cái máy. Giờ đây họ phải nghị án lâu hơn, đúng ra là chờ chỉ thị của các Bí thư, cuối cùng sau nhiều giờ chờ đợi, đây là bản tuyên án:
Thư ký phiên tòa yêu cầu mọi người cùng đứng lên, Chủ tọa phiên tòa đọc bản tuyên án đối với các bị can:
- Trước tình hình đất nước có nhiều biến động, các cán bộ xấu biến chất của ta đã cùng bọn phản quốc, những kẻ cố tình bỏ nước ra đi với ý đồ xấu, chúng đã cấu kết với bọn bành trướng bá quyền Bắc kinh tổ chức đưa người ra nước ngoài một cách bất hợp pháp, đã nhận trao hối lộ, lũng đoạn cơ chế cán bộ Đảng và Nhà nước. Chúng gây nên những hậu quả cực kỳ nghiêm trọng, nên sau khi đã xem xét kỹ lưỡng các đề nghị của Viện kiểm sát, các phát biểu của luật sư và nhân chứng, tòa tuyên án:
- Với mức án cao nhất đối với Trần Xụân: tử hình, về các tội lạm dụng chức quyền nhận hối lộ và đưa hối lộ, câu kết với các phần tử xấu làm tổn hại đến an ninh quốc gia và uy tín của Việt Nam trên trường quồc tế. Ngoài ra, y còn các tội hủ hóa, thiếu tinh thần trách nhiệm, tổ chức chứa chấp những người trốn ra nước ngoài bất hợp pháp.
- Tòa tuyên án bị can Thiện Nam 20 năm (cáo trạng chỉ đề nghị 12 năm) về các tội cố ý trốn ra nước ngoài với ý đồ xấu, tội đưa hối lộ, tội phỉ báng tòa án, tội phỉ báng chế độ, nói xấu chế độ vi phạm nhân quyền, tổng cộng các tội danh lại với bản án 20 năm.
Ngoài ra viên trưởng công an 3 năm tù treo vì thiếu tinh thần trách nhiệm. Viên Bí thư được đưa về xử lý nội bộ. Các quan chức cùng nhiều người khác từ 5 đến 10 hoặc 15 năm tù giam.
Phiên tòa kết thúc trong tiếng la ó của đám đông, nhất là sự bất bình về bản án xử lý nội bộ dành cho viên Bí thư và tất cả ra về trong sự giám sát chặt chẽ của công an.
 
* *

Toà Tối Cao

Tại phiên Toà Tối cao còn gọi là Toà Phúc thẩm thường tổ chức kín, trang nghiêm vì nơi đây nay gọi là Toà án Nhân dân, vốn được xây dựng từ thời Pháp thuộc hoặc của chế độ miền Nam trước đây để lại. Chánh án thì gọi là Chủ tọa phiên toà, và cùng ngồi xét xử có các Hội thẩm Nhân dân. Về phía công tố có Viện kiểm sát, Luật sư đoàn do Đảng chỉ đạo.
Trong thời gian từ sơ thẩm đến chung thẩm, Thiện Nam bị đưa đi lao động khổ sai để cho biết thế nào là “lễ độ” trong chế độ toàn trị, theo cách nhìn của các bạn tù, nhưng thật sự chàng đã không chấp nhận bản án ngay từ đầu nên không đệ đơn để yêu cầu xử lại, song họ cũng mang chàng ra xét xử. Lại một phen nữa các Thẩm phán tỏ ra bực tức vì phải đối phó, suy nghĩ, còn cách xét xử xưa nay bao giờ cũng theo khung hình phạt đã định và họ chỉ xuất hiện trước các bị can và tuyên án là xong. Thế nhưng ngay từ đầu khi thẩm tra lý lịch chàng liền phát biểu:
- Tôi cảm ơn quý vị đã đưa tôi đến đây, tôi không xin gì hết, tôi chỉ xác nhận một điều mà từ Toà sơ thẩm đến nay quý vị luôn truy vấn đó là vấn đề tôn giáo và động cơ xúi dục. Hôm nay tôi rất vinh dự trước Toà án Tối cao: Tôi là người Công giáo. Còn những gì kêu gọi về LHQ, về nhân quyền vẫn như trước đây. Xin hết. Xin cảm ơn.
Viên Chủ toạ đi nhanh những thủ tục còn lại trước khi tuyên án với phần phát biểu cũng ngắn gọn của Luật sư:
Một Luật sư khác cũng từ Thủ đô, được Luật sư đoàn cử đến, ông được mời phát biểu.
- Tôi cũng từ Hà nội đến, tên tôi là Hữu Tùng… Ông vừa tự giới thiệu đến đó, đã có lời xầm xì từ phía các bị can và gia đình khiến tòa phải yêu cầu mọi người giữ yên lặng.
…“Đồ hủ hóa, đồ hủ hóa… lấy vợ người mà biện hộ cho ai…”
Theo lời kể của các ông chồng bị sự cố, thân nhân của họ khi đến nhờ Luật sư biện hộ, đều bị ông già trên sáu mươi nầy lạm dụng tình dục. Sự việc xảy ra không ai ngờ trước vì những mưu toan và ý đồ xấu đầy kinh nghiệm của lão khiến các bà vợ trẻ của họ phải ăn nằm với y. Về sau, một trong các phụ nữ là nạn nhân đã tố cáo sự việc nầy, nhưng không có bằng chứng gì cả. Các ông chồng trong lúc lao lý khi hay tin cũng chỉ biết ngậm bồ hòn làm ngọt.
- Thưa Quý tòa, tôi cũng đồng quan điểm với nữ đồng nghiệp đã phát biểu trong phiên toà sơ thẩm, tôi chỉ xin nêu thêm một vài quan điểm để quý tòa và dư luận phán xét:
- Một là: các bị cáo nguyên là cán bộ đang đứng ở đây từ chức vụ thấp đến cao, tôi tin chắc rằng không ai dám tự làm một mình về các hành vi gọi là sai trái đó…Từ anh du kích đến viên trưởng công an toàn vùng cũng đều làm theo lệnh, một thứ khẩu lệnh đầy bí mật. Chúng ta đã quen cách điều hành trong chiến tranh nhưng hôm nay rượu mới mà bình cũ, một cơ chế cũ trong một Nhà nước hòa bình xây dựng trên căn bản của sự tôn trọng luật pháp… Từ đó phát sinh đầy kẽ hở: biết luật để trọng luật, nhưng biết luật để tránh kẽ hở của luật pháp như xảy ra trong trường hợp các nước phát triển… Còn chúng ta có luật nhưng không cần biết luật để riêng ai giải thích các chủ trương theo một kiểu, khiến loạn từ bên trong. Hạt mầm ấy dù bằng hạt cải nhưng một khi mầm mống ấy đi từ trung ương, từ cấp trên sẽ không tránh khỏi qui luật: thượng bất chính hạ tất loạn.
…Ông Bí thư nầy nhận quà thì ông Bí thư khác cũng có thể và rồi tất cả lại có thể diễn ra. Như vậy, vấn đề là cơ chế và các bị can đây chỉ là nạn nhân của cơ chế ấy. Đây là tiếng chuông cảnh báo để chúng ta thay đổi. Một vấn đề hoàn toàn biện chứng mà từ chân lý khách quan những người vô sản luôn luôn năng động.
- Tôi cũng xin ghi nhận các yếu tố phụ nầy hầu xin Tòa cứu xét cho các tình tiết được giảm nhẹ:  - Trần Xuân, Năm Sao, đến cả viên Chủ tịch Cựu chiến binh đều có vợ rất trẻ (lại có tiếng la ó từ bên dưới phòng xử) họ đều là những người hoặc chính bản thân hay gia đình đều đã hy sinh mất mát rất lớn trong chiến tranh, nay mới được hạnh phúc đã đến nông nỗi nầy! Vậy một lần nữa kính xin quý tòa cứu xét.
- Cuối cùng, tôi xin lập lại lần nữa - dáng dấp của vị Luật sư lão luyện với những cử chỉ cùng lời nói trong lúc lập luận thật nhịp nhàng - ông phát biểu dõng dạc, trầm đều, có lúc lên xuống: Đây là những nạn nhân của một cơ chế mà nay cần phải thay đổi. Thật vậy, một khi chiếc xe cũ kỹ ấy không còn nữa, lúc đó lịch sử sẽ đào thải chính con cháu chiến hữu chúng ta… Tôi tin rằng: không ai thật sự có tội trong vấn đề này, chúng ta có bổn phận cứu vớt họ, nhanh chóng chuyển hướng con tàu cho phù hợp với trào lưu của nhân loại. Xin hết. Xin cảm ơn quý vị.  
Sau phần phát biểu của Luật sư, bản án được tuyên đọc vẫn nguyên như ở Toà sơ thẩm.