Chuyện nước Úc tháng 9

Quỳnh Thanh & Vĩnh Xuân
October 7, 2010
Nghe
Tải xuống để lưu giữ

Úc có chính phủ mới

Mãi đến 17 ngày sau khi cử tri Úc bầu phiếu vào ngày 21.8, Úc mới có chính phủ. Chính phủ mới này lọt vào tay đảng Lao Động mà  người cầm đầu là  bà Julia Gillard nhờ bà đạt được con số thần kỳ 76 ghế tại hạ viện quốc hội
Chiều thứ Hai 7.9.10, bà Julia Gillard đã vào dinh toàn quyền liên bang Quentin Bryce xin được quyền thành lập chính phủ. Để được như vậy bà Julia Gillard đã phải trải qua 17 ngày gian nan kể từ khi cử tri Úc bầu phiếu trong lần tổng tuyển cử vào cuối tháng Tám vừa qua.
Kết quả nghiêng ngửa: 76 - 74
Kết quả tổng tuyển cử năm 2010 cho thấy đảng Lao động và Liên đảng (Tự do - Quốc gia) đều không đạt được đa số ghế tại hạ viện quốc hội Úc. Hạ viện quốc hội Úc gồm có 150 ghế: phe nào được 76 ghế (hay hơn nữa) thì chiếm đa số và được quyền thành lập chính phủ. Kết quả cho thấy Liên đảng được 73 ghế và Lao động được 72 ghế. Năm ghế còn lại do 1 đại biểu Xanh và 4 dân biểu độc lập ngồi.
Ngay trong đêm kiểm phiếu dân biểu Xanh đắc cử đã nhanh chóng cho biết sẽ ủng hộ Lao động. Thế là Lao động và Liên đảng huề cờ 73-73. Dư lại 4 ông dân biểu độc lập Người dân Úc nín thở trải qua mấy đêm hồi hộp.
Kết quả chung cuộc của cuộc tổng tuyển cử năm nay là: Lao động (cộng thêm 3 dân biểu độc lập ủng hộ) nên được 76 ghế; Liên đảng (cộng thêm chỉ  1 dân biểu độc lập ủng hộ) nên chỉ 74 ghế.
Chỉ hơn 2 ghế mong manh, bà Julia Gillard 49 tuổi, trở thành nữ thủ tướng đầu tiên được cử tri Úc bầu lên. 2 phiếu này rất mong manh nhưng như thủ lãnh đối lập Tony Abbott thua cuộc nhận xét: Đấy là luật chơi của dân chủ Úc. Ông Tony Abbott thua đau đớn chỉ vì 2 phiếu, mặc dù trước đó chính ông đã đắc thắng bằng 1 phiếu để trở thành thủ lãnh đối lập.
Chính phủ Gillard tự nhận là tiếp nối chương trình của chính phủ Lao động trước, nhưng tránh kể đến danh tính thủ tướng Kevin Rudd tiền nhiệm, người bị bà Gillard  đảo chính trong nội bộ  đảng Lao Động vào cuối tháng Sáu vừa qua.

Tân ngoại trưởng Kevin Rudd
Trong danh sách tổng bộ trưởng của chính phủ mới, người được chú ý nhiều nhất là ông Kevin Rudd.
Nếu ở bên Mỹ, sau khi đắc cử ông Obama đã mời bà Hilary Clinton là ngoại Trưởng thì ở Úc, bà Gillard cũng đã mời ông Kevin Rudd làm ngoại trưởng.
Tuyên thệ nhận chức ngoại trưởng vừa xong, ông Kevin Rudd đã lên máy bay bay sang Hoa kỳ. Tân ngoại trưởng thay mặt cho thủ tướng Úc tham dự và lên tiếng tại đại hội đồng Liên hiệp quốc. Trên đường đến Hoa kỳ, ngoại trưởng Úc ghé Pakistan thăm phái đoàn cứu trợ nạn lụt. Được biết trưởng phái đoàn quân y Úc cứu trợ tại Pakistan là một người Việt Nam  bác sỹ Lê Thanh.
Tân ngoại trưởng Kevin Rudd cũng nhanh chóng cho biết Úc sẽ tranh ghế trong hội đồng bảo an Liên hiệp quốc. Được biết từ thủa ông Kevin còn làm thủ tướng Úc đã nhiều lần muốn được ngồi trong hội đồng bảo an nhưng luôn luôn bị cánh đối lập chỉ trích. Nay ông Kevin Rudd làm ngoại trưởng thì một trong những ưu tiên sẽ là vận động đưa nước Úc vào hội đồng bảo an.
Ngoài ra, ngoại trưởng Kevin Rudd còn được cơ hội trổ tài ngoại giao thuyết phục Đông Timor và các nước trong vùng để mở trại tị nạn cho thuyền nhân tại Đông Timor. Đây là công tác khó cho cá nhân ông Kevin Rudd vì rước khi bị đảo chánh chính ông phản đối mở trại tị nạn cho thuyền nhân ở bên ngoài nước Úc. Nhưng nay, ông ngoại phải thi hành theo lệnh của thủ tướng Gillard.
  
Úc kim bằng Mỹ kim
Trong tháng 9 vừa qua, tỷ giá giữa Úc kim và Mỹ kim mỗi ngày một gần sát nhau hơn. Vào sáng thứ Ba 21.9 Úc kim dọt lên 94.54 xu Mỹ. Đây là mức cao nhất của Úc kim kể từ ngày 31 tháng Bảy 2008. Sang ngày thứ Tư Úc kim dọt thêm lên thành $95.64 xu Mỹ, có lúc Úc kim lên đến đỉnh 95.83 xu Mỹ. Như vậy, lần đầu tiên kể từ hai năm gần đây Úc kim vượt qua bức tường 95 xu Mỹ.
Trước đà dọt lên của Úc kim này, nhiều kinh tế gia cho rằng Úc kim sẽ sớm ngang bằng với Mỹ kim.
Lý do khiến Úc kim được giá
Úc kim đang dọt lên và còn dọt lên nữa vì kinh tế Úc rực sáng giữa các nước phát triển. Người ta nói tới một thời kỳ bùng nổ mới cho ngành khai thác quặng mỏ tại Úc. Trong thời gian gần đây các công ty Fortescue, Aquarius Platinum, OZ Minerals, BlueScope Steel và OneSteel đều làm ăn lên và còn tiếp tục làm ăn lên hơn nữa.
Lãi suất chính thức tại Úc lên. Đọc biên bản phiên họp đầu tháng Chín của ban quản trị ngân hàng Trữ kim Úc người ta thấy hội đồng quản trị có ý kéo lãi suất tại Úc lên 'vào một thời điểm' nào đó. Theo lối giải thích của gần hết ngân hàng thương mại thì 'thời điểm' này chính là ngày 5.10.10.
Theo lối giải thích của ngân hàng NAB thì lãi suất chính thức tại Úc sẽ lên thêm 0.25% trong tháng 10, rồi tiếp tục đi lên thêm ít nhất bốn lần liên tiếp để đạt mức 5.5% khi hết cuốn lịch năm 2011. Ngân hàng HSBC cũng cho rằng từ nay cho đến năm 2011, lãi suất chính thức tại Úc có thể tăng lên năm lần. Như vậy khi năm mới 2012 bắt đầu, lãi suất chính thức tại Úc có thể đạt mức 5.75%.
Hưởng lợi nhờ tiền Úc lên
Khi Úc kim dọt lên người Úc du lịch sang nước ngoài cũng được lợi. Theo công ty du lịch, trong tháng qua số người Úc mua vé đi Indonesia, Trung quốc và Singapore tăng lên 20%. Thật vậy, vào cuối năm 2008 khách du lịch Úc đi Trung quốc đổi $1 Úc kim được 4.5 Yuan, nay cũng $1 Úc kim thì được lên đến 6.3 Yuan. Cuối năm 2008, khách du lịch Úc đi Thái lan đổi $1 Úc kim được 23 Baht nay cũng $1 Úc kim thì được lên đến 28 Baht.
 Vì được lợi khi du lịch ra ngoại quốc nên người Úc đổi tiền Úc ra tiền Mỹ quá nhiều khiến cho một số chi nhánh ngân hàng tại Úc hụt Mỹ kim. chi nhánh BankSA tại King William St. Adelaide hết tiền Mỹ kim làm cho một số khách du lịch phải chờ v ài ngày mới đổi được tiền trước khi lên đường.
Thiệt hại vì tiền Úc lên
Ngược lại, khách sạn tại Úc trở thành ế ẩm vì ít khách du lịch từ ngoại quốc đến đây. Nếu khách du lịch ngoại quốc có đến Úc thì cũng tiêu pha ít đi..
Úc kim ngang bằng Mỹ kim
Hiện nay, Úc kim vẫn mấp mí ở mức hơn 90 xu Mỹ kim mà chưa đạt mức 98 xu Mỹ như vào thủa năm 2008. Tuy nhiên, người ta cho rằng hơn lúc nào hết hiện nay đang có nhiều xác suất Úc kim ngang bằng với Mỹ kim. Trưởng ban tiền tệ của ngân hàng Commonwealth, ông Richard Grace cho rằng: từ nay cho đến giữa sang năm sẽ có lúc Úc kim sẽ ngang bằng với Mỹ kim. Trước khi đạt mức ngang bằng như trên, theo tiên đoán của ngân hàng NAB, Úc kim sẽ đạt mức 96 xu Mỹ vào tháng Ba sang năm. Ngoài ra, ông Matthew Sherwood -- trưởng ban nghiên cứu thị trường của công ty tài chính Perpetual còn cho rằng: sau khi ngang bằng với Mỹ kim, Úc kim còn dọt lên cao giá hơn cả Mỹ kim nữa.
Tất cả dự đoán trên còn tùy theo nhiều biến chuyển trong thế giới tiền tệ. Biến chuyển tại Úc là quyết định kéo lãi suất chính thức lên do ngân hàng Trữ kim đưa ra. Tại Hoa kỳ là kết quả của cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ dự trù được tổ chức vào tháng 11. Và sau cùng là biến chuyển do kết quả của phiên họp giữa các bộ trưởng tài chính trong nhóm 20 (G20).
Hiển nhiên, ngân hàng Trữ kim Úc không khoanh tay ngồi yên cho Úc kim dọt lên quá mức. Ngân hàng Trữ kim Úc từng mua khá nhiều Úc kim ra khỏi thị trường tiền tệ quốc tế khi giá Úc kim xuống thấp đến mức 60 xu Mỹ vào tháng Ba năm ngoái. Có thể Úc sẽ ra tay như Nhật bản vừa làm trong tuần vừa rồi. Nhật bản vừa tung thêm đồng Yen vào thị trường để trị giá của Yen xuống thấp. Nhờ đồng Yen xuống thấp, gía hàng hoá xuất cảng từ Nhật bản mới có thể cạnh tranh với hàng hóa Trung quốc. Đây cũng là điều Trung quốc từng làm: nhờ dìm giá đồng Nguyên (Yuan) dưới mức thực giá nên hàng hóa Trung quốc được coi là rẻ rề. Nếu ngân hàng Trữ kim Úc cũng can thiệp vào thị trường tiền tệ như Nhật bản thì có lẽ không bao giờ Úc kim có ngày ngang bằng với Mỹ kim cả.

Cổ Nhuế